گفتاردرمانی
دیسآرتری (Dysarthria) یکی از اختلالات جدی در گفتار است که علت آن ضعف یا ناهماهنگی عضلات گفتاری (زبان، لبها، فک، یا حنجره) بهدلیل آسیب عصبی یا مغزی میباشد. بر خلاف برخی اختلالات دیگر که از برنامهریزی گفتار توسط مغز ناشی میشوند (مثل آپراکسی)، در دیسآرتری خودِ عضلات گفتار دچار مشکل در قدرت یا کنترل حرکتی هستند
تعریف ساده
دیسآرتری یعنی گفتار فرد بهدلیل مشکل فیزیکی یا عصبی در عضلات گفتاری، آهسته، نامشخص، گرفته یا غیرطبیعی میشود.
علتها (دلایل پزشکی و عصبی)
اختلال دیسآرتری معمولاً بعد از آسیب به سیستم عصبی مرکزی یا محیطی رخ میدهد، مثل:
سکته مغزی (Stroke)
فلج مغزی (Cerebral Palsy)
آسیبهای مغزی ناشی از ضربه یا تصادف (Traumatic Brain Injury)
بیماری پارکینسون (Parkinson’s Disease)
اسکلروز چندگانه (Multiple Sclerosis)
ALS یا بیماری لو گریگ (Amyotrophic Lateral Sclerosis)
تومورهای مغزی یا عفونتهای عصبی
ویژگیهای گفتار در دیسآرتری
گفتار ممکن است بسته به نوع آسیب متفاوت باشد، اما معمولاً این ویژگیها دیده میشوند:
ناسازگاری در بلندی یا تُن صدا
تنفس نامنظم در گفتار
وضوح پایین (نامفهوم بودن)
دشواری در حرکات چهره
صدای گرفته، ضعیف یا خشن
درمان و مداخله گفتاردرمانی
هدف درمان، بهبود وضوح، نفسگیری، و کنترل عضلات گفتاری است.
روشهای رایج درمان:
تمرینات تقویت عضلات گفتاری: حرکتهای زبان، لبها، و فک.
تمرین تنفس و هماهنگی گفتار با تنفس.
تکنیکهای تنظیم سرعت گفتار: مکث و شمردهگویی.
کار بر بلندی صدا (مثلاً تکنیک “لی سیلوِرمن” برای پارکینسون).
ابزارهای کمکی ارتباطی (AAC): برای افراد با دیسآرتری شدید؛ شامل تختههای تصویری یا نرمافزارهای گفتار مصنوعی.
تمرینهای شنیداری و درک گفتار برای مراقبان یا خانواده.
گفتاردرمانی یا آسیبشناسی گفتار و زبان رشتهای از علوم توانبخشی است که توسط یک متخصص بالینی بنام گفتار درمانگر یاآسیب گفتار و زبان (SLP) به بررسی، تشخیص و درمان اختلالات ارتباطی، اختلالات درکی، اختلالات صوت و مشکلات بلع میپردازد.
مرکز جامع توانبخشی سرو در زمینه گفتاردرمانی کودکان اوتیسم، بیش فعالی، سندروم داون، کودکان کم توان ذهنی، اختلالات حسی، اختلالات یادگیری ، لکنت زبان فعالیت می نماید. جهت تماس با کلینک جامع توانبخشی سرو باشماره تلفن های 3734-8809-021 و 09355505670 تماس حاصل فرمایید