معمولاً وقتی میگوییم کودک «تأخیر زبانی» دارد، یعنی:
- واژهها را دیرتر از حد معمول شروع کرده
- جملهسازیاش نسبت به همسنها عقبتر است
- یا حرفها را طوری میگوید که دیگران سخت میفهمند
این میتواند به دلایل مختلف باشد:
- کمشنوایی (حتی خفیف)
- کم بودن محرک زبانی در محیط (کم حرف زدن با کودک، زیاد بودن موبایل/تلویزیون)
- مشکلات رشدی (مثل اوتیسم، ADHD،… در بعضی موارد)
- یا فقط یک تأخیر رشدی ساده که با کار درمانی جبران میشود
سن کودک چقدر مهم است؟
چند نشانهی تقریبی (برای کودک تکزبانه):
- ۱۲ ماهگی: باید حداقل اشاره کند، واکنش به اسمش نشان دهد، صداها را تقلید کند
- ۱۸ ماهگی: حدود ۱۰–۲۰ کلمهی معنیدار بگوید (مثل «مامان، بابا، آب، بده»)
- ۲ سالگی: ترکیب دو کلمه: «آب بده»، «مامان بیا»
- ۳ سالگی: جملههای ۳–۴ کلمهای، غریبهها حدود ۷۵٪ حرفش را بفهمند
- ۴ سالگی: اغلب حرفها واضح، جملهسازی خوب
اگر کودک شما خارج از این حدود است، حتماً ارزش بررسی تخصصی دارد.
- گفتاردرمانگر سطح زبان دریافتی (چقدر میفهمد) و زبان بیانی (چقدر میگوید) را بررسی میکند
- بازیمحور کار میکند و تمرینهایی به شما میدهد تا در خانه انجام دهید
کِی واقعاً باید نگران شویم و سریع اقدام کنیم؟
اگر هر کدام از اینها را میبینید، مراجعهی فوری به گفتاردرمانگر و متخصص رشد ضروری است:
- تا ۱۸ ماهگی هیچ کلمهی معنیدار (مثل مامان، بابا، آب) ندارد
- تا ۲ سالگی ترکیب دو کلمه ندارد («آب بده»، «مامان بیا»)
- نامش را صدا میزنید، اغلب برنمیگردد
- تماس چشمی کم، زیاد در دنیای خودش است
- کلمات جدید خیلی آهسته اضافه میشوند
- دیگران تقریباً اصلاً حرفش را نمیفهمند (بعد از ۳ سالگی)
گفتاردرمانی یا آسیبشناسی گفتار و زبان رشتهای از علوم توانبخشی است که توسط یک متخصص بالینی بنام گفتار درمانگر یاآسیب گفتار و زبان (SLP) به بررسی، تشخیص و درمان اختلالات ارتباطی، اختلالات درکی، اختلالات صوت و مشکلات بلع میپردازد.
مرکز جامع توانبخشی سرو در زمینه گفتاردرمانی کودکان اوتیسم، بیش فعالی، سندروم داون، کودکان کم توان ذهنی، اختلالات حسی، اختلالات یادگیری ، لکنت زبان فعالیت می نماید. جهت تماس با کلینک جامع توانبخشی سرو باشماره تلفن های 3734-8809-021 و 09355505670 تماس حاصل فرمایید.